„Przekaż Emilii, że twaróg był znakomity.” Przekaż Emilii. Jakbym była posłańcem, nie osobą, która za wszystko zapłaciła.
Nie odpowiedziałam. Jak zwykle przemilczałam.
Ale od tamtej chwili coś we mnie zaczęło się przesuwać, jakby ktoś przekręcił niewidzialne pokrętło. Zaczęłam dostrzegać rzeczy, które wcześniej spychałam na bok. To, w jaki sposób Jolanta Michalakówna przy rodzinnych spotkaniach rozwodziła się nad tym, jakim Mateusz jest oddanym synem — jakie prezenty jej kupuje, jak ją wspiera, jak o nią dba — i ani jednym słowem nie wspominała o mnie. To, jak opowiadała koleżankom, że synowa wiecznie siedzi w pracy, że w domu jej nie ma, że dzieci rosną „jak chwasty”. Jak wzdychała nad zdjęciami z naszego ślubu: „Ech, Mateuszu, mogłeś wybrać ładniejszą żonę…”.
A ja? Ja regularnie robiłam przelewy. Trzydzieści tysięcy miesięcznie. Czasem czterdzieści. Bywało, że pięćdziesiąt albo więcej.
Na początku września Jolanta oznajmiła przy herbacie:
— W listopadzie kończę sześćdziesiąt lat. Okrągła rocznica, nie byle jaka. Trzeba to uczcić jak należy.
Siedzieliśmy u niej w kuchni: ja, Mateusz i dzieci. Nalewała herbatę z miną osoby, która nie ma wątpliwości, że wszystko potoczy się po jej myśli.
— Marzy mi się restauracja. Tak na trzydzieści osób. Elegancko. Porządne menu, muzyka, fotograf. Chcę, żeby było z rozmachem. Pomożecie, prawda?
Mateusz przytaknął natychmiast.
— Jasne, mamo. Zorganizujemy.
Ja wpatrywałam się w filiżankę. W środku czułam lodowaty ucisk.
W drodze do domu Mateusz rzucił:
— Emilia, poszukasz jakiegoś dobrego miejsca? Znasz się na tym lepiej ode mnie.
— Kolacja dla trzydziestu osób w przyzwoitej restauracji to około trzystu tysięcy złotych. Z napojami, oprawą muzyczną i dekoracjami — odpowiedziałam spokojnie.
— No i? Mamy przecież oszczędności.
— Wspólne oszczędności — doprecyzowałam.
— To sześćdziesiąte urodziny mojej mamy. To ważne.
Spojrzałam na niego — mężczyznę, z którym spędziłam dekadę życia, urodziłam dwoje dzieci, zbudowałam dom i firmę. I nagle uderzyło mnie, że on naprawdę nie widzi. Nie zauważa, jak jego matka nami manipuluje. Nie dostrzega mojego zmęczenia ani zwykłej niesprawiedliwości.
— Dobrze — powiedziałam w końcu. — Zajmę się tym.
Znalazłam restaurację z najlepszą salą bankietową w okolicy. Ustaliłam menu według trzydziestopunktowej listy życzeń Jolanty. Zamówiłam kompozycje kwiatowe, podpisałam umowę z konferansjerem i zespołem, zarezerwowałam fotografa.
Każdego wieczoru dzwoniła z nowymi pomysłami.
— Emilko, a tort może być trzypiętrowy? I weź droższe prosecco, bo goście wybredni. Kelnerzy powinni mieć muszki. A fajerwerki da się załatwić?
Na wszystko się zgadzałam. Kosztorys puchł w oczach.
— Może jednak trochę skromniej? — zapytał nieśmiało Mateusz, gdy pokazałam mu ostateczne wyliczenia.
— Teraz już za późno. Zaliczki wpłacone, umowy podpisane.
Westchnął i zamilkł.
Listopadowy dzień jubileuszu okazał się zaskakująco łagodny — pięć stopni na plusie, bez śniegu. Włożyłam prostą, czarną sukienkę. Nie chciałam przyćmić solenizantki. Jolanta czekała w restauracji wystrojona jak do sesji zdjęciowej: bordowa kreacja, świeża fryzura, perfekcyjny makijaż. Wyglądała na zachwyconą.
— Jak tu pięknie! — rozglądała się z błyskiem w oczach. — Mateusz, spisałeś się, synku!
Stałam obok, jak cień.
Goście napływali jeden po drugim — rodzina, sąsiedzi, przyjaciółki, dawne koleżanki z pracy. Zebrało się ponad trzydzieści pięć osób. Sala wypełniła się rozmowami i śmiechem.
Jolanta przyjmowała prezenty z godnością królowej. Gdy przyszła nasza kolej, Mateusz wręczył jej kopertę.
— Wszystkiego najlepszego, mamo.
W środku było sto tysięcy złotych. Moje sto tysięcy — z ostatniej premii.
— Dziękuję, synku — ucałowała go czule. Na mnie nie spojrzała nawet przelotnie.
Wieczór toczył się swoim rytmem: kolejne toasty, przemowy, pierwsze kroki na parkiecie i muzyka, która z minuty na minutę stawała się coraz głośniejsza.